Na konto emeryta lub rencisty w 2026 roku trafia dodatkowa wypłata, ale jej wysokość brutto nie zawsze oznacza dokładnie tyle samo „na rękę”. Wyjaśniam, ile wynosi trzynasta emerytura, od czego zależy kwota netto, kto ma do niej prawo i kiedy należy spodziewać się pieniędzy.
Najważniejsze liczby i zasady w jednym miejscu
- 1978,49 zł brutto wynosi trzynasta emerytura w 2026 roku.
- Kwota jest taka sama dla uprawnionych, niezależnie od wysokości podstawowej emerytury lub renty.
- Na konto może trafić około 1625-1800 zł netto, zależnie od zaliczki na podatek.
- Prawo do świadczenia trzeba mieć 31 marca 2026 roku.
- Wniosek nie jest potrzebny. Wypłata odbywa się automatycznie, najczęściej razem z kwietniową emeryturą.
Ile wynosi trzynasta emerytura w 2026 roku
W 2026 roku dodatkowe roczne świadczenie pieniężne wynosi 1978,49 zł brutto. Jest to kwota najniższej emerytury obowiązująca od 1 marca po waloryzacji. Nie ma znaczenia, czy ktoś pobiera 1500 zł, 2500 zł czy 6000 zł podstawowego świadczenia. Sama trzynastka brutto pozostaje taka sama.
To ważne rozróżnienie, bo wiele osób zakłada, że dodatkowa wypłata jest procentem zwykłej emerytury. Tak nie jest. Trzynastka ma ustaloną ustawowo wysokość, a jej wartość zmienia się przede wszystkim wtedy, gdy zmienia się najniższa emerytura.
Kwota brutto a pieniądze na rękę
Od świadczenia pobierana jest składka zdrowotna w wysokości 9 proc., czyli przy tej kwocie około 178,06 zł. Może zostać potrącona także zaliczka na PIT, dlatego ostateczna wypłata zależy od sytuacji podatkowej konkretnej osoby.
| Element wypłaty | Kwota orientacyjna |
|---|---|
| Trzynasta emerytura brutto | 1978,49 zł |
| Składka zdrowotna 9 proc. | około 178,06 zł |
| Kwota netto bez zaliczki PIT | około 1800,43 zł |
| Kwota netto przy zaliczce PIT około 175 zł | około 1625,43 zł |
Nie traktowałbym więc jednej kwoty netto jako uniwersalnej. Najpewniejszą informację daje decyzja ZUS lub KRUS oraz roczne rozliczenie podatkowe. Różnica wynika głównie z tego, czy ulga podatkowa została już wykorzystana przy wypłacie zwykłej emerytury.
Kto ma prawo do dodatkowego świadczenia
Warunek jest prosty, choć często pomijany. Prawo do wypłaty trzeba mieć 31 marca 2026 roku. Chodzi o uprawnienie do wypłacanego świadczenia, a nie wyłącznie o sam fakt osiągnięcia wieku emerytalnego.
Trzynastka przysługuje między innymi osobom pobierającym:
- emeryturę, także pomostową lub okresową emeryturę kapitałową,
- rentę z tytułu niezdolności do pracy,
- rentę socjalną, szkoleniową lub rodzinną,
- emeryturę albo rentę rolniczą z KRUS,
- rodzicielskie świadczenie uzupełniające,
- nauczycielskie świadczenie kompensacyjne,
- świadczenie lub zasiłek przedemerytalny.
Nie obowiązuje kryterium dochodowe. Osoba z wysoką emeryturą może otrzymać trzynastkę na takich samych zasadach jak senior pobierający najniższe świadczenie. Pod tym względem dodatkowa wypłata różni się od czternastki, przy której wysokość podstawowej emerytury ma znaczenie.
Przeczytaj również: Renta chorobowa po 50 - warunki, kwoty, dokumenty ZUS
Jedna osoba, jedna trzynastka
Jeżeli emeryt pobiera kilka świadczeń, na przykład emeryturę z ZUS i KRUS, nie otrzyma dwóch dodatkowych wypłat. Przysługuje mu jedna trzynasta emerytura, wypłacana przez właściwy organ.
Inaczej wygląda sytuacja przy rencie rodzinnej. Gdy jest do niej uprawnionych kilka osób, jedna trzynastka jest dzielona proporcjonalnie między wszystkich świadczeniobiorców. Wyjątki dotyczą między innymi osób mających jednocześnie prawo do renty socjalnej, rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego lub świadczeń w ramach renty wdowiej.
Kiedy i w jaki sposób wypłacane są pieniądze
Trzynasta emerytura jest wypłacana z urzędu. Nie trzeba składać wniosku, odwiedzać placówki ani korzystać z pomocy pośrednika. Pieniądze trafiają tym samym kanałem co zwykła emerytura, czyli na rachunek bankowy albo za pośrednictwem poczty.
Standardowym miesiącem wypłaty jest kwiecień. Świadczenie przychodzi razem z emeryturą lub rentą, w zwykłym terminie płatności. Osoby pobierające świadczenie lub zasiłek przedemerytalny mogą otrzymać dodatkową wypłatę w maju.
W 2026 roku część wypłat została przyspieszona ze względu na święta wielkanocne. Dlatego nie należy przywiązywać się do jednej daty dla wszystkich. Najlepiej sprawdzić swój stały termin przelewu, korespondencję od instytucji wypłacającej oraz konto w eZUS, jeśli korzysta się z obsługi elektronicznej.
Jakie potrącenia mogą zmniejszyć trzynastkę
ZUS wskazuje, że z dodatkowego świadczenia pobierane są składka zdrowotna i zaliczka na podatek dochodowy. Poza tymi obciążeniami trzynastka nie powinna być pomniejszana o zwykłe potrącenia ani zajęcia komornicze.
Najczęstszy błąd polega na porównywaniu kwoty brutto z przelewem bankowym. Jeśli na decyzji widnieje 1978,49 zł, a na rachunek wpłynęło mniej, nie musi to oznaczać pomyłki. Różnica może wynikać z podatku oraz składki zdrowotnej.
Trzeba też odróżnić trzynastkę od czternastki. Trzynasta emerytura nie jest zmniejszana zasadą „złotówka za złotówkę” i nie ma górnego limitu dochodu, który automatycznie odbierałby do niej prawo. W przypadku czternastego świadczenia obowiązują odrębne zasady oraz próg dochodowy.
Co sprawdzić po otrzymaniu decyzji
Po wypłacie warto zachować decyzję i porównać trzy informacje: kwotę brutto, pobraną składkę zdrowotną oraz zaliczkę na PIT. To prosty sposób, by sprawdzić, czy przelew odpowiada wyliczeniu instytucji.
Nie trzeba płacić nikomu za „załatwienie” trzynastej emerytury. Świadczenie jest przyznawane automatycznie, a telefon lub wiadomość z prośbą o podanie loginu, kodu bankowego albo opłatę za pośrednictwo może być próbą oszustwa.
Najkrócej mówiąc, w 2026 roku trzynasta emerytura to 1978,49 zł brutto, wypłacane osobom spełniającym warunek prawa do świadczenia na 31 marca. Kwota netto zależy od podatku, ale wypłata nie wymaga żadnego wniosku ani dodatkowych formalności.
